İş Mahkemesinin Yetkisi ve Görevleri

İş mahkemesinin yetkisi ve görevleri işçi ve işveren arasında yaşanan sorunlardan ve anlaşmazlıklardan kaynaklanan durumların giderilmesi için kurulmuştur. Bu noktada kanunda yer alan işçi tanımı ile yapılacak olan dava başvurularının kabulünün oldukça ilişkili olduğu da belirtilmelidir. İşçi statüsünde olmayan kişilerin sorunlarını bu mahkemeler aracılığı ile çözme gibi bir hakları olmayacaktır.

Hangi Mahkeme Türü Arasında Değerlendirilmektedir?

İş mahkemesinin yetkisi ve görevleri listesi incelendiği zaman mahkemenin türü hakkında da bilgi sahibi olunması gerektiği görülüyor. Özellikle iş ve işveren arasında yaşanacak olan sorunların giderilmesi gibi spesifik bir alana ait olduğu için özel mahkemeler başlığı altında değerlendirilmektedir. Özel mahkemeler bu süreçlerden doğan ihtiyaçlar neticesinde oluşturulmuştur. Alanı spesifik olduğu için görev alan kişilerin alan ile alakalı uzmanlık derecelerinin de bir hayli üst noktada olduğunun ayrıca belirtilmesi gerekir.

Temel Görevleri Nelerdir?

İş mahkemesinin yetkisi ve görevleri nelerdir şeklinde soru yönelten kişilerin ilk olarak bilgi sahibi olmaları gereken detaylar;

  • İşçilerin haklarının korunması ve emeklerinin karşılığının tam manası ile alınması için bazı tazminat imkanları sunulmuştur. Bu tazminat hakları ile alakalı yaşanan aksaklıklar ya da kötüye kullanım ile alakalı bir durum olduğu zaman direkt olarak işçi mahkemesi ilgilenecektir.
  • İşçilerin hak edilmiş kazancı olan ücret alacağı ile alakalı pürüz çıkaran işverenler ile alakalı olan konularda da yetkili mahkeme işçi mahkemesi olarak belirlenmiştir.
  • Son dönemlerde sıklıkla rastlanan ölümlü iş kazalarında da yaşanan mağduriyetler ile alakalı karar vermesi gereken yetkili mahkeme iş mahkemeleridir.
  • Kişilerin işi yapabilirliği ve sonrasında işe iadesi gibi detaylar da bu mahkemenin görev alanında yer almaktadır.

Bu detayların dışına çıkan davalar ile iş mahkemesinin uğraşması söz konusu değildir. İş mahkemesinin alanına girmeyen bir davanın sunulması durumunda direkt olarak görevsizlik kararı verilecektir. Görevsizlik kararı verilen dava sahipleri dilerlerse gerekli olan diğer tüm alternatif yolları tükettikten sonra Yargıtay’a başvurabilir. Bu konuda herhangi bir kısıtlama getirilmemiştir.

Arabulucuya Gitmek Zorunlu Mudur?

İş mahkemesinin yetkisi ve görevleri yönetmelik bağlamında incelendiği zaman bazı konularda iş mahkemesinde dava açmadan önce kişilerin kesinlikle arabulucuya gitmesi gerektiği görülüyor. Bu adımı atlayan kişilerin açtıkları dava ile alakalı bir sonuç çıkmasını beklememeleri gerekiyor. Arabulucu her iki dava tarafından da bağımsız olan tarafsız bir 3. Kişi aracılığı ile sorunun çözüme kavuşturulmasını amaç edinmiştir. Bu noktada fazladan açılan davaların yükünü hafifletmek arabuluculuğun en temel fonksiyonlarından biri olarak belirlenmiştir.

  • Kıdem tazminatı, işe iade, hak edilmiş ücretin işverenden talep edilmesi gibi konularda dava açmadan önce direkt olarak arabulucuya gidilmesi gerekir. Ancak bu yolun tüketilmesinin akabinde iş mahkemeleri aracılığı ile dava açılmasına izin verilecektir.

Hangi Mahkeme Yetkili Olacaktır?

İş mahkemesinin yetkisi ve görevleri kadar kişilerin hangi mahkemenin yetkili olduğu konusunda da karışıklıklar yaşadığı görülmektedir. Davayı açan kişinin bu süreç içerisinde bağlı olduğu ikamet adresinin yetkili mahkemesi dava için başvurulması gereken temel birim olacaktır. Kişilerin birden fazla resmi ikametgahı görünüyorsa bu noktalarda yer alan yetkili mahkemelerden herhangi biri arasından seçim yapılabilir.

Görevsizlik Karar Aşaması

İş mahkemesinin yetkisi ve görevleri hakkında tam manası ile bilgi sahibi olmamaktan kaynaklanan sorunlar görevsizlik kararı ile sonuçlanabilmektedir. İş mahkemesinin görev alanında olmayan bir davanın sunulması durumunda görevsizlik kararı alınacaktır. Tam da bu nedenle sürece hakim ve mahkeme görevleri ile alakalı tam profesyonel bir avukatın yönlendirmesi ile süreci tamamlamak daha mantıklı olacaktır.