Suça İştirak, Azmettirme, Yardım Etme ve Cezası

Suça iştirak, azmettirme, yardım etme ve cezası TCK 37/41 maddeleri içerisinde yer alır. Buna göre suç fiilinin icrası sırasında birden çok şahsın buna iştirak etmesi şarttır. Hem eylem hem de fikir birliği söz konusudur. Böylelikle suç birlikte işlenmiş olur. Yani ortada, kişiler arasında yapılmış olan bir anlaşma vardır. Suça iştirak, azmettirme, yardım etme ve cezası, bu şekilde tanımlanmıştır.

Suça İştirak Halleri Nelerdir?

Suça iştirak eylemi, iki farklı şekilde ortaya çıkar. Bunlar şeriklik ve faillik şeklindedir. Faillik durumları şöyledir;

  • Dolaylı faillik olarak tanımlanan durum, bir başka şahsı kullanarak onun üzerinden suç işlemek anlamına gelir. Yani kişi bizzat kendisi eylemi yapmaz. Bir aracı üzerinden onu kullanır. Ancak bu durum, alınacak olan cezanın değişmesine neden olmaz. Asıl fiili gerçekleştiren kişi gibi ceza alır. Bir kişinin eline silah vererek, onu yaralama ya da adam öldürmeye sevk etmek bunun bir örneği olarak karşımıza çıkar.
  • Yasada tanımlanmış olan müşterek faillik suçunda ise durum daha farklıdır. Buna göre bir araya gelmiş olan kişiler, suçu işlemeden önce bir görev paylaşımı yapılır. İcra döneminde, herkesin suça farklı bir yönden katkısı bulunur. Bunların alacağı ceza, suç fiili içerisinde gerçekleştirmiş oldukları hareketin türüne ve bunun karşılığına göre farklılık gösterir.

Suça iştirak ve azmettirme çerçevesinde karşımıza çıkan şeriklik ise dolayı yoldan buna katılım gösteren kişiler olarak tanımlanırlar.

Suça İştirak, Azmettirme, Yardım Etme Suçunun Cezası Nasıldır?

Suça iştirak, azmettirme, yardım etme cezası şöyle tanımlanmıştır;

  • Suça azmettirme çerçevesinde verilecek olan ceza, işlenen suçun niteliğine göre farklılık gösterir. Çünkü suç kavramı oldukça geniştir. Burada üzerinde durulan şey ise bir kişinin, bu tip fiili teşvik etmesi, icranın gerçekleşmesi için çabalamasıdır. Her bir suça yönelik ceza üzerinden karar alınır.
  • Suça teşvik noktasında bunu yapan kişi, sahip olduğu altsoy ya da üstsoy ilişkilerini kullanıyorsa, buna göre verilecek olan ceza çok daha yüksek olabilmektedir. Üçte bir oranında bir artış vardır.
  • Azmettiren kişi belli değilse, icrayı gerçekleştiren yani suçu işleyen kişilerin alacağı cezalarda indirime gidilir. Ağırlaştırılmış müebbet durumlarında ceza en az 20 ile 25 sene arasında olur. Müebbet hapis cezasında ise bunun süresi 15 yıldan başlayarak 20 seneye kadar yükselebilmektedir.
  • Suça iştirak, azmettirme, yardım etme ve cezası ile alakalı olarak sadece yardım fiilini gerçekleştiren kişiler için de birtakım cezai durumlar söz konusudur. Manevi ve maddi olarak tanımlanmış iki farklı yardım çeşidi vardır.
  • Suç esnasında kullanılmış olan her türlü aracı sağlamak, bu fiil sonrasında ya da öncesinde parasal olarak yardımda bulunmak, maddi durumları tanımlamak için kullanılır.
  • Suça teşvik, suç işleme noktasında alınmış olan kararı kuvvetli bir hale getirmek, suçun icrasından sonra yardım vaat etmek, manevi yardım içerisinde değerlendirilir.

Böyle hallerde verilecek olan ceza en az 15 sene en fazla 20 sene hapis şeklindedir. Bu durum, ağırlaştırılmış müebbet çerçevesinde söz konusu olur. Eğer müebbet olarak tanımlanmış bir ceza varsa, 10 sene ile 15 yıl arasında hapis cezası vardır.

Suça İştirakten Vazgeçme

Suça iştirak, azmettirme, yardım etme ve cezası, kişinin kendi kararı ve iradesiyle vazgeçmesi sonrasında farklı bir hal alır. Buna göre gönüllü vazgeçme olarak tanımlanmış durumun gerektirmiş olduğu cezalar verilir. TCK içinde bunun için belirtilmiş olan özel hükümler vardır.

İlgili Yazılar

Bir yorum yaz