İsim Değiştirme Nasıl Yapılır?

Last Updated on 8 Kasım 2021 by Okyanus Hukuk

isim (ad) değiştirme nasıl yapılır

Bireylerin toplum içinde tanınmasını ve bilinirliğini ifade eden en önemli unsur isimdir. Kişi, kendisini ifade ederken ilk olarak ismine başvurur. Kura gereği isim değiştirme söz konusu olmasa dahi haklı gerekçelerin olduğu durumlarda isimde değiştirilmesi mümkündür. Zira doğumu ile birlikte bir isim sahibi olan kişiler, ismin belirlenmesi sürecinde etki edemez. Bu itibarla kanun koyucu belirli durumların varlığı halinde isim değiştirmenin önünü açmıştır. İsim değiştirme ile ilgili yasal düzenlemeler, Türk Medeni Kanunu m.27’de ifade edilmektedir. Aşağıda ifade edilen yasa metninden de anlaşılacağı üzere isim değişikliği için haklı gerekçelerin mevcudiyeti aranır. Haklı bir gerekçe olmaksızın ad değişikliği mümkün değildir.

TMK Madde 27

Adın değiştirilmesi, ancak haklı sebeplere dayanılarak hâkimden istenebilir. Adın değiştirildiği nüfus siciline kayıt ve ilân olunur. Ad değişmekle kişisel durum değişmez. Adın değiştirilmesinden zarar gören kimse, bunu öğrendiği günden başlayarak bir yıl içinde değiştirme kararının kaldırılmasını dava edebilir.

İsim Değiştirme Nasıl Yapılır?

İsim değişikliği talebinde bulunan kişinin genel dava prosedürüne sahip olan isim değiştirme davası açması gereklidir. Ad değişikliği davası için kişinin ad değişikliği talebini dayandırdığı haklı sebebin açık ve net biçimde ifade edildiği isim değiştirme dilekçesi hazırlanarak yetkili ve görevli mahkemeye başvurulmalıdır. Dilekçede ifade edilen haklı sebep eğer tanık veya belgeler ile ispat edilebilir nitelikte ise bu durumda tanıklar mahkemeye getirilir ve belgeler de yine aynı mahkemeye ibraz edilir. Ancak haklı sebeplerin her biri için ispat yükümlülüğü bulunmaz. Söz gelimi bazı kişilerin ismi oldukça gülünç, komik ve dalga geçilmeye müsait olabilir. Bu ve benzer hallerde belge ya da tanık ile ispata gereksinim duyulmaz.

İsim değiştirme davası sonrasında tamamlanması gereken bir dizi hukuki prosedür bulunur. Prosedür gereği tamamlanması gereken işlemlerin zamanında ve usulüne uygun olarak ifa edilmesi elzemdir. Bu itibarla gerek dava dilekçesinin hazırlanması suretiyle dava açılması ve takip edilmesi sürecinde ve gerekse dava sonrası hukuki prosedürün işletilmesinde yetkin ve deneyim sahibi bir avukat ile birlikte hareket etmek oldukça isabetli olacaktır.

Yeni Yasa Kapsamında Nüfus Müdürlüğü İle İsim Değiştirme

Ad değişikliği için kural gereği dava açılması gerekir. Fakat Nüfus Hizmetleri Kanunu Ek Geçici 8. Madde sayesinde ifade edilen durumların varlığı ile birlikte belirli bir süre içinde ad değişikliğinin nüfus müdürlüğü tarafından gerçekleştirilebilmesinin önü açıktır. Yani davasız isim değiştirme şeklinde birçok kişi tarafından merak edilen süreç ifade edilen yeni yasa kapsamında mümkündür. Fakat Nüfus Müdürlüğünde isim değiştirme sürecinin belirli bir süreye tabi olduğu ve sadece sınırlı durumlar için geçerli olduğu bilinmelidir.

Yeni yasa kapsamında yani geçici 8. Maddeye dayanarak ad değişikliği yapılabilmesi için; yazım yanlışı bulunan isimler ve düzeltme işareti kullanılmaması nedeniyle manasında değişme olan isimler için müracaat edilmelidir. İfade edilen hallerin haricinde herhangi bir neden öne sürülerek isim değiştirilmesi mümkün değildir. Elbette mahkeme yolu ile değişiklik talebi dile getirilebilir ancak yukarıda sayılan haller dışında Nüfus Müdürlüğünde ad değişikliği yapılabilmesi söz konusu değildir.

Nüfus Müdürlüğüne müracaat etmek suretiyle ad değiştirme başvurusunun en geç 03.11.2019 tarihine kadar gerçekleşmiş olması gerekir. İfade edilen süreden sonra yapılacak ad değişikliği talepleri için mahkeme yoluna gidilmesi gerekir. Ancak 24.12.2019 tarihinde yapılan bir güncelleme ile bu süre 3 yıl daha uzatılmıştır. Yani 03.11.2022 tarihine kadar izah edilen nedenlerin varlığı halinde Nüfus Müdürlüğü üzerinden ad değişikliği gerçekleştirilebilir.

Getirilen yeni düzenleme kapsamında; kişinin toplum içinde bir başka isim ile biliniyor olması, din değiştirmesi, kişinin ismi ile bir bağ kuramaması yani benimseyememesi, iş ve sosyal hayatında tezat teşkil etmesi, toplumca bilinen menfi bir olayı ya da kişi anımsatması gibi hallerde yine mahkeme yoluna gidilecektir.

İsim Değiştirme Davasında Haklı Sebepler Nelerdir?

Ad değiştirme davası için değişiklik isteminde bulunan kişinin haklı sebeplere dayanıyor olması gerekir. Birçok haklı sebep bulunabilir. Ancak genel olarak yasadan ve mahkeme kararlarından vücut bulan, isim değiştirme davasında haklı sebepler ifade edilecek olursa şu şekilde sıralanabilir:

  • Kişinin ismini gülünç bulunması, komik olması,
  • Adın, toplumun yerleşik ahlak kurallarına aykırılık teşkil etmesi,
  • Kişinin dinini değiştirmesi ya da dini inancı ile uyum sağlamayan bir isme sahip olması,
  • Toplumca bilinen kötü bir olay veya kişi ile çağrışım yapan bir isme sahip olunması,
  • İsmin telaffuz noktasında zor olması,
  • Kişinin çevresince farklı bir isimle biliniyor olması,
  • Kişinin ismini benimseyememiş olması,
  • Cinsiyet değişikliği,
  • Adın, kişiyi iş hayatında olumsuz etkiliyor olması.

Ad değiştirme davası için öne sürülebilecek haklı nedenler genel olarak ifade edildiği gibidir. Ancak bunların dışında da gayet tabii haklı sebep olabilir. Zira yasa koyucu haklı nedenleri sınırlı tutmamış olup kişinin isim değişikliği için öne sürdüğü nedenin haklılığını mahkeme kararına bırakmıştır. Bu itibarla, kişice öne sürülecek sebebin dava dilekçesinde açık, net ve muntazam biçimde yer alması için uzman bir avukat ile birlikte hareket edilmesi önem taşır.

İsim Değiştirme Davasında Taraflar Kimlerdir?

İsim değiştirme davasının tarafları ile ilgili halk arasında inanılan yaygın bir görüş vardır. Bu görüş; ad değişikliği davasının tarafının baba olduğu yani davanın babaya karşı açıldığıdır. Her ne kadar toplumun geneli tarafından kanıksanmış bir görüş olsa da bu görüş hukuken yanlıştır. Tamamı ile yanlış bir yerleşik görüş olan bu hususta davalı taraf nüfus idaresidir. Davacı ise, isim değişikliği talebinde bulunan kişidir. Deneyimli bir avukat ile iletişim kurulmadan, hukuki danışmanlık alınmadan açılan davalarda genellikle yanlış kişiler veya kurumlara karşı dava açılmakta ve doğal olarak maddi ve manevi kayıplar yaşanmaktadır. Dolayısıyla avukattan alınacak hukuki destek son derece önemlidir.

İsim değişikliği hakkı, kişiye sıkı sıkıya bağlı haklar arasındadır. Dolayısıyla ad değişikliği talebinde bulunan kişinin, söz konusu davayı bizzat açması gerekir. Sınırlı ehliyetsiz; ayırt etme gücüne sahip olup 18 yaşını doldurmamış olanlar ve kısıtlı olanlardır. Bu kişiler ise yasal temsilcileri aracılığı ile dava açabilmektedir. Yani veli ya da vasi ile açılabilir. Şayet 18 yaşından küçük kişinin velisi ad değişikliği davasını açmak istemez ise kişi davayı kendisi de açabilir.

Ayırt etme gücünden yoksun kişiler hukuken tam ehliyetsiz olarak ifade edilir. Tam ehliyetsizlerin isim değiştirme davasını, yasal temsilcileri olsa açabilmesi mümkün değildir. Çok önemli ve elzem bir neden haricinde, ifade edildiği üzere yasal temsilcileri olsa dahi tam ehliyetsizler ad değişikliği davasını açamazlar. Yine ifade edildiği üzere ad değişikliği davasının davalısı nüfus idaresidir. Uygulamada kişiler genellikle hukuki destek almadan dava açtıkları ve açtıkları davada yanlış kişileri veya kurumları davalı olarak gösterdikleri için dava süreci hızla tamamlanacakken oldukça uzun sürmektedir.

İsim Değiştirme Davasında Gereken Belgeler Nelerdir?

İsim değiştirme davasında gereken belgeler, dava dilekçesinde dayanılan gerekçeye göre değişir. Şayet ad değiştirmek adına dayanılan haklı neden bir belge ile ispat edilebilir nitelikte ise söz konusu belgenin, davanın görüldüğü mahkemeye ibraz edilmesi lazım gelir. Şayet ispat için bir tanık gerekli ise aynı şekilde tanığın mahkemeye katılması gerekir. Bunun yanı sıra belge sunulmaksızın, dayanılan gerekçenin haklılığı ispat edilebiliyorsa bu durumda herhangi bir belge ibraz edilmesine gerek yoktur. İsim değiştirme davasına özgü muhakkak bulunması gereken bir belge yoktur. Ancak açılacak her dava için lazım gelen dava dilekçesi, ad değişikliği davası için de söz konusu olup dilekçenin doğru ve eksiksiz düzenlenmesi önemlidir.

İsim değişikliği talebinin haklılığı ispat edilirken kullanılacak belge ve tanıkların avukat nezaretinde tespit edilmesi ve sürecin yol haritasının belirlenmesi oldukça mühimdir. Kimi durumlarda herhangi bir belgeye veya tanığa ihtiyaç duyulmaksızın haklı neden ispat edilebilmektedir. Tüm bu hususların avukat ile birlikte etüt edilmesi önem taşır.

İsim Değiştirme Ne Kadar Sürer?

Her davada olduğu gibi isim değiştirme davası süresi de davanın görüleceği mahkemenin iş yüküne ve yoğunluğuna göre değişmektedir. Fakat genel bir süre ifade edilirse duruşma günü için mahkemeler genellikle iki ila dört ay arasında bir gün vermektedir. İsim değiştirme davasın; belge ve evraklar ile usuli işlemlerde herhangi bir problem bulunmuyorsa çoğu zaman tek duruşmada neticelenir. Kimi hallerde emniyete yazılan müzekkerelere geç yanıt verilebilir. Bu ve benzer hallerin de ayrıca takip edilmesi gerekir. Kanun yollarından feragat edilmesi durumunda mahkeme kararının kesinleşmesi hızlanır ve dava sonrası safhada yapılması gerekli işlemlere geçilir. Ad değişikliği davasının kısa sürede neticelenmesi için deneyimli bir hukukçu ile çalışılması oldukça önelidir . Zira söz gelimi emniyete yazılan müzekkereye verilecek yanıtın gelmemesi sebebiyle dahi birkaç duruşma gecikilebilir.

İsim Değiştirmede Gazete İlanı Süreci

Ad değişikliği davası sonucu mahkeme kararının kesinleşmesi ile verilen karar Basın İlan Kurumu’na iletilmek suretiyle ilan edilir. Basın İlan Kurumunca ad değişikliği kararının ilanı gerçekleştirilir ve ilanlı gazete ilgili mahkemeye ibraz edilir. İfade edilen süreç genellikle bir ila iki hafta arasında tamamlanır. Mahkemeye ulaşan gazete ilanı sonrasında mahkeme bu kararı nüfus idaresine iletir. Tamamlanan bu işlem ile birlikte isim değişikliği gerçekleşen kişinin yeni kimlik kartı nüfus müdürlüğünden alınabilir.

İsim Değişikliği Kararına İtiraz

İsim değişikliği nedeniyle bazı kişiler zarar görebilir. Şayet ad değişikliğinden ötürü zarar gören bir kişi varsa bu durumda kişinin isim değişikliği kararına itiraz etmesi gerekir. İsim değişikliği nedeniyle zarar gördüğünü iddia eden kişi, söz konusu isim değişikliği kararının verilmesinden başlayarak bir yıl içinde verilen karara itiraz etmelidir. Aksi takdirde itiraz hakkını yitirecektir. İtirazın ardından mahkeme, yapılan itirazın haklı bir itiraz olup olmadığını değerlendirerek karar verecektir.

Kaç Kez İsim Değiştirilebilir?

Kişinin yalnızca bir kez isim değiştirebileceğine ilişkin hükmün Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmesi ile birlikte bir ikinci kez isim değiştirebilmenin önü açılmış oldu. Bir diğer ifade ile isim değişikliği davası açmanın herhangi bir sayı sınırlaması bulunmamaktadır. Kişi isim değiştirme davasını, haklı nedenlerin varlığı halinde ikinci kez veya daha fazla sayıda açabilir. Ancak ikinci ve sonraki davalarda öne sürülecek nedenin haklılığını ispat güçleşecektir. Bu itibarla emsal davalar ile deneyim kazanmış bir avukat ile birlikte hareket etmek ve avukatın tecrübesi öncülüğünde ispat yollarını belirlemek faydalı olacaktır.

Çocuklarda ve Bebeklerde İsim Değişikliği Nasıl Olur?

Çocuklar ve bebekler için de isim değişikliği mümkündür. Bu kişiler adına yapılacak isim değişikliği, velileri aracılığı ile gerçekleştirilir. Çocuğun veya bebeğin anne ve babası, ad değiştirme davası açmak suretiyle haklı gerekçesini ispat ederek isim değiştirebilir. Çocuklar ve bebekler adına isim değişikliği davası, genel isim değiştirme davası süreci ile aynıdır. Tek fark; davanın yasal temsilciler olan ebeveynler tarafından açılması şartıdır. Ayırt etme gücüne sahip ancak 18 yaşından küçük çocuklara ilişkin isim değiştirme davasında çocuğun velileri bu davayı açma taraftarı olmazlar ise çocuk bizzat dava açabilme hakkına sahiptir. Zira çocuğun ayırt etme gücü bulunmakta ve isim değişikliği hakkı kişiye sıkı sıkıya bağlı haklardan sayılmaktadır. Fakat kimi hallerde hakim tarafından vasi atanması ve davada taraf olması da talep edilebilir.

İsim Değiştirme Davası Talebinin İptali

Kişi, ismini değiştirmek adına açtığı davasından, davası esnasında vazgeçebilir. Bu durumda davanın görüldüğü mahkemeye feragat dilekçesi ibraz edilmeli veya feragat edildiğiniz söz ile beyan edilmesi gereklidir. Bu sayede davanın iptal edilebilmesi mümkündür.

İsim Değiştirme Davasının Reddedilmesi

Haklı bir gerekçeye dayandırılan ve usulen yapılması gereken işlemleri eksiksiz yapılan ad değişikliği davası müspet neticelenir. Fakat gereken şartların vücut bulmaması halinde örneğin mahkemenin, sunulan nedeni haklı bulmaması halinde dava reddedilir. Davanın reddedilmesi halinde kanun yolları açıktır ve başvurulabilir. Bir diğer ifade ile istinaf safhasına girilebilir. İstinaf mahkemelerinde değerlendirilen dosyalar genellikle sekiz ayda sonuç vermektedir. Dolayısıyla ilk derece mahkemesinde müspet netice almak, sürecin uzamaması adına önemlidir. İlk derece mahkemesinde alınacak müspet karar içinse deneyimli bir avukat ile iletişime geçilmeli ve hukuki sürecin en doğru yol haritası belirlenmelidir.

2021 İsim Değiştirme Ücreti Ne Kadar?

İsim değiştirme davası için gereken ücret yıldan yıla farklılık gösterir. Davayı açmak için gerekli gider avansı ve mahkeme harç ücretinin ödenmesi gerekir. Bunun yanı sıra gazete ilanı için de gerekli olan ilan ücretinin, gider avansından karşılanamaması halinde aradaki farkın yatırılması gerekir. Öte yandan yasal hak ve menfaat kaybı yaşamamak adına dava bir avukat ile birlikte takip edilecekse kişi ile avukat arasında belirlenecek olan ve avukatlık asgari ücret tarifesinden az olmayacak tutarın da ödenmesi gerekir. İsim değiştirme davası ücreti ifade edilen kalemlerden ibarettir.

İsim Değiştirmek İçin Hangi Mahkemeye Başvurulur?

İsim değişikliği davasında Asliye Hukuk Mahkemesi görevli mahkemedir. Yetkili mahkemesi ise isim değişikliği davasını açan kişinin nüfusa kayıtlı olduğu yer ya da yerleşim yeri mahkemesidir. Dolayısıyla bir kişi isim değiştirme davası açacaksa bu durumda yerleşim yerinde bulunan Asliye Hukuk Mahkemesinde açmalıdır.

İsim Değiştirme Davasında Zaman Aşımı

İsim değiştirme davası için mevzuatta düzenlenmiş herhangi bir zaman aşımı süresi bulunmaz. Yani adını değiştirmek isteyen bir kişi herhangi bir zaman aşımı süresine veya hak düşürücü süreye tabi olmaksızın istediği bir zamanda ad değiştirme davası açabilir. Fakat isim değişikliğine itiraz için düzenlenmiş zamanaşımı süresi mevcuttur. Bu süre bir yıl olup bu bir yıllık süre içinde isim değişikliği kararına itiraz etmeyen kişi itiraz hakkını kaybeder.

İsim Değiştirme Davasında Vekaletname

Ad değişikliği talepli davalarda en mühim husus, ad değişikliğinin temellendirileceği haklı gerekçenin ispatıdır. Şayet ad değişikliği talebi haklı bir nedene dayandırılarak ispat edilmez ise bu takdirde dava neticesi müspet olmayacaktır. Bu itibarla deneyimli bir avukat nezaretinde ilerlemek en isabetli yol olacaktır. Kişi herhangi bir hak kaybı yaşamamak istiyor ve uzman bir avukat ile birlikte hareket etmek istiyorsa vekaletname düzenlenmesi gerekir. İsim hakkı, kişiye sıkı sıkıya bağlı haklar arasında yer aldığı için avukatın isim değiştirme davasını açabilmesi adına vekaletname düzenlenirken avukatın söz konusu davayı açmaya yetkili kılındığını ifade eden ibare bulunmalıdır.

Bir yorum yaz