Ceza Davalarında Olağanüstü Zamanaşımı

Ceza hukukunda zamanaşımına ilişkin esaslar ele alınmış durumda. En başta TCK md. 66 üzerinden dava zamanaşımı hakkında tanımlara geçilmiştir. Ceza davalarında olağanüstü zamanaşımı öncesinde tanıma göz atmak gerekirse:

  • Suçun işlendiği tarihe bağlı olarak davanın açılmaması dikkate alınır.
  • Açılan davanın sonuçlanmaması halinde de zamanaşımı devreye girer.
  • Devlet bu gibi durumlarda ceza hakkında vazgeçebilir.

Aynı zamanda ceza davasının düşmesi için de zamanaşımı dikkate alınmaktadır. Kısacası açılmayan ya da karara bağlanmayan davalara ilişkin ele alınır. Aynı zamanda olağan ve olağanüstü olarak kanun yolları için de zamanaşımı göz önünde bulundurulur.

Ceza Davalarında Zamanaşımı Nasıl Belirlenir?

Ceza davalarında olağanüstü zamanaşımı kesilme işlemlerinden kaynaklı olarak ortaya çıkar. Hem şüpheli hem de sanık için uzamış zamanaşımının devreye girmesine karar verilir. Yine TCK md. 66 üzerinden tüm bu esaslara yer verilmiştir. Sonuç olarak:

-Süreler: Suçun niteliğine bağlı olarak zamanaşımının değişiklik göstermesi söz konusudur. Mesela başta en hafif suçlar dikkate alınır. Bunun için olağan zamanaşımı süresi 8 yıl şeklindedir. Olağanüstü yani uzamış zamanaşımı da 12 yıl olarak belirlenebilir.

-Sınırlar: Önceden de belirttiğimiz üzere suçun niteliği dikkate alınır. Bu aşamada suçlardan ziyade cezanın üst sınırı göz önünde bulundurulur. Her suçun üst sınırı mevcuttur. Böylece gerek üst sınıra gerekse süreli hapis cezaları üzerinden zamanaşımının belirlenmesi sağlanır.

Ceza Davalarında Zamanaşımı Faktörleri Nelerdir?

Sadece üst sınırlara ve hapis cezalarına göre zamanaşımına karar verilmez. Ceza davalarında olağanüstü zamanaşımı için pek çok faktör mevcut durumda. Yani süreye etki eden diğer faktörler de dikkate alınmalıdır. Mesela suçu işleyenin yaşı göz önünde bulundurulur. Haricinde:

  • Meşru müdafaa ile haksız tahrik eylemlerine göre zamanaşımı belirlenir.
  • Suça teşebbüste ele alınan hallerden bir tanesidir.
  • Yardım etme gibi nitelikle eylemler üzerinden zamanaşımına karar verilir.

Ceza Davalarında Zamanaşımı Ne Zaman Başlar?

Zamanaşımı hesaplamaları için başlangıcın öğrenilmesi önemlidir. Yine TCK esaslarına göre zamanaşımının işlemeye başladığı süreç bildirilmiştir. Örneğin tamamlanan suçların hemen arkasından ilk gün dikkate alınır. Teşebbüs halinde ki suç için de son hareketin gerçekleştiği gün ile zamanaşımı işlemeye başlar.

Kesintisiz suçlara ilişkin kesinti dikkate alınır. Bu yolla temadinin sona erdiği gün üzerinden zamanaşımı devreye girer. Zincirleme suçlarda da aynı durum geçerli. Son suç eylemine bağlı olarak zamanaşımına geçilmektedir. Bir de 18 yaş sınırına göre harekete geçilir. Çocuğun suçları dahilinde reşit yaşa girdiği süre üzerinden zamanaşımı işler

Ceza Davalarında Olağan Zamanaşımı Nasıl?

Tam tersi suçun işlendiği tarihin belirgin olması halinde olağan zamanaşımı işlemeye başlar. Bunun için ceza davaları görülür ve zamanaşımına göre hareket edilir. Örnek vermek gerekirse ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası için 30 yıllık zamanaşımı mevcut. Müebbet hapis cezası adına da 25 yıllık zamanaşımına yer verilmektedir.

İlgili Yazılar

Bir yorum yaz