Ceza Davalarında İstinaf Şartları

Ceza davalarında istinaf şartları nedir diye incelemeden önce istinaf davaları nedir neden açılır onlara bir bakmak gerekir. Hukuk içinde alınan kararlarla ilgili değişiklik yapılma ya da itiraz yolu açık olma durumları vardır. Bu durumda hakların aranamasın ve yasalar çerçevesinde hukuk kuralları sürecinde işlemler başlatılabilir.

İstinaf Nedir?

İstinaf hukuk içinde ilk derece mahkemesinin verdiği ceza kararının bir üst mahkeme tarafından vakai hem de hukuku aykırılık gerekçeleriyle yeniden incelenmesi değerlendirilmesi yoluna başvurulması anlamına gelir.

Yani istinaf ilk derece mahkemesinin verdiği ceza davası son kararına itiraz edilmesi ve bölge adliye mahkemesi yani bir üst mahkemeye kararla ilgili itiraz edilmesi anlamına gelir.

İstinaf kanun yollarından biridir. Asıl derece olarak ifade edilir. İlk derece mahkemelerin durumla ilgili verdikleri kararların ve varılan hükmün hukuka uygun bir hale getirilmesini sağlamaktadır. Kanun yolu olarak önemi fazladır.

Nasıl Açılır?

İstinaf şartları içinde öncelikle talebin olması gerekir. İlk kural içinde yer alan bu kriterden yola çıkarak bölge adliye mahkememesin talebin gelmemesi halinde direk olarak kendiliğinden ilk derece ceza mahkemesi kararını istinaf incelemesi için itiraz yoluna başvuramamaktadır.

Bunun tek bir şartı vardır 15 yıl ve daha fazla hapis cezası olan durumlarla ilgili bölge adliye mahkemesi takibin olmaması halinde de direk olarak istinaf incelmesine tabi tutulmaktadır. Bu durum dışında geçerliliği yoktur.

Ceza davalarında istinaf şartları yerine getirilmiş olmalıdır. Öncelikle istinaf dilekçesi hazırlanmalıdır. İşlemlere bir dilekçe ile başlamak mümkün olabilirken aynı zamanda ceza mahkemesi katibi de bu durum için beyanda bulunabilmektedir. Katip konuyla ilgili tutanak tutabilir ve hakimin onaylanmasıyla işleme alınır.

Şartları Nelerdir?

İstinaf davalarıyla ilgili olarak ilk bilinmesi gereken öncelikle bir talebin bir başvurunun olmasıdır. İlk ceza mahkemelerinin son aldığı karara ilişkin istinaf kanun yoluna başvur yapılmaktadır. Ceza mahkemesinin almış olduğu son karar yani hüküm kararlar;

  • Beraat,
  • Mahkumiyet,
  • Ceza verilmesine yer olmaması,
  • Davanın reddi,
  • Güvenlik tedbiri,
  • Düşme gibi kararlardır.

Ceza mahkemesinin yukarıda belirtilen kararlardan birini aldığı kararla ilgili başka kanun yolu öngörülmemesi kararların aleyhine olacak sonuçlar için istinaf kanun yoluna gidilmektedir. Burada dikkat edilmesi gereken hususlardan bir de ceza mahkemesinin verdiği ara karar değerlendirmesinde itiraz kanun yolunu olmasına rağmen kanun yolunun kullanılmaması olması halinde mevcut karar için istinaf başvurusu yapılması söz konusu değildir.

Ceza davaları mahkeme kararları sonucunda 15 yıl ve üzerinde hapis cezası kararı alınması halinde istinaf başvurusu yapılmasına gerek olmaksızın bölge adliye mahkemesinin kendiliğinden inceleme yapma hakkı bulunmaktadır. Herhangi bir dikelce ve başvuru olmadan direk olarak istinaf kanun yoluna gidilir.

Ceza Davaları İstinaf Şartları Nelerdir?

Ceza davalarında istinaf şartları içinde uyulması gerekenler varken ayrıca dikkat edilmesi gereken bir diğer durumda hangi durumlarda başvuru yapılmanın yolunun kapalı olduğudur.

İlk derece ceza mahkemesinin aldığı kararlar içinde belirtilen hükümlerin olması halinde istinaf yoluna başvuru yapılması mümkün değildir.

  • 3000 TL dahil olan para cezasının alındığı kararlarla ilgili olarak istinaf yoluna başvuru yapılamaz. Adli para cezası istinaf sınırı doğrudan hükmedilen para cezalarıyla ilgili olup bu tarz durumlarda istinaf başvurusu yapılmaktadır.
  • Hapis cezasına çevrilen kararlar ve durumlarla ilgili olarak miktarı önemli olmaksızın alınan karar aleyhine olacak şekilde istinaf kanun yoluna başvuru yapılması mümkün değildir.
  • Adli para cezasını gerektiren suçlardan üst sınırı 500 günü geçememesi halinde berat hükmünün kesin olması şartıyla istinaf kanun yolunun açık olma durumu söz konusu değildir. Bu tarz durumlar içinde istinaf hakkının kullanılması mümkün olmamaktadır.
  • Çocuklar ve akıl hastalarına yönelik olarak güvenlik tedbirlerinin alındığı tüzel kişilere yönelik tedbir uygulamalarına ilişkin kararlarla ilgili de istinaf kanun yolu kaplıdır.
  • Özel kanunlarda kesin ve yazılı olan hükümlerle ilgili alınan kararların istinaf yolunun da kapalı olduğu bilinmelidir.

İlgili Yazılar

Bir yorum yaz